Mariska Tjoelker

Stof tot zwijgen

In het najaar van 2022 verschijnt mijn roman Stof tot zwijgen bij Alfabet Uitgevers.

Enschede, 1907. Weduwnaar Janus Warrink werkt al jaren als knecht en chauffeur voor de joodse textielfabrikant Levi Goedmoedt. Janus' zoontje Janneman speelt regelmatig met Levi's dochtertje Sara - tot Janneman op zijn achtste naar de weversschool moet. Janneman en Sara zien elkaar pas weer terug als zij studeert en hij als wever in de fabriek van Sara's vader werkt. Terwijl de spanningen tussen de arbeiders en de fabrikanten oplopen, worden ze verliefd. Hun onmogelijke liefde komt verder onder druk te staan als de Tweede Wereldoorlog zich aandient. In april 1942 vertelt de Duitse bewindvoerder Levi dat de fabriek 569.355 jodensterren moet vervaardigen. Generaties later worstelt de familie nog altijd met de ontwrichtende gevolgen van deze opdracht.

Stof tot zwijgen is gebaseerd op ware feiten.

Mien. Een vergeten geschiedenis.

Verschenen in 2016. Genomineerd voor de Nico Scheepmakerbeker voor beste sportboek van het jaar.

Mien weet al jong dat ze anders is dan de meeste meiden van haar leeftijd. Ze heeft grote dromen en de eerste daarvan verwezenlijkt ze als ze in 1934 derde wordt tijdens het WK wielrennen in Brussel. In Nederland worden meisjes op een racefiets echter uitgejouwd en verguisd - vrouwen dienen zich fatsoenlijk te gedragen. Mien verhuist naar België, waar ze wedstrijden wint, een café uitbaat en ’s avonds in de armen van haar grote liefde in slaap valt. In augustus 1940 keert ze terug naar haar geboortedorp Loosduinen om voor haar ernstig zieke moeder te zorgen. Ze probeert haar dromen en de herinneringen aan haar oude leven te vergeten, maar betaalt daar een hoge prijs voor. Mien is het meeslepende verhaal van een eigenzinnige vrouw die de conventies aan haar laars lapte. Tegelijk vertelt het de verbijsterende geschiedenis van de vrouwensport in Nederland, waar het devies 'al zijn het atleten, 't blijven voor alles vrouwen' tot ver in de jaren '80 gold.

Mariska Tjoelker heeft een humane blik en weet zich meesterlijk in anderen te verplaatsen. Deden we dat allemaal maar. Een talent om te blijven volgen.

Adriaan van Dis